Tin tức

LUẬT QUẢN THUẾ 108/2025/QH15

Ngày 10/12/2025, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Quản lý thuế 2025 (Luật số 108/2025/QH15). Luật đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong quản lý thuế, chuyển sang quản lý dựa trên dữ liệu và rủi ro, với phạm vi tác động rộng, từ doanh nghiệp lớn đến doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ và cá nhân kinh doanh.

Dưới đây là tổng hợp một số điểm mới Luật Quản lý thuế 2025 do Quốc hội ban hành:

1. Kiểm tra thuế

Trước khi Luật mới được ban hành, tại Việt Nam tồn tại hai hình thức kiểm tra của cơ quan thuế, bao gồm thanh tra thuế với phạm vi chuyên sâu và kiểm tra thuế với mức độ hạn chế hơn.

Theo Luật Quản lý thuế 2025, các quy định liên quan đến thanh tra thuế đã bị bãi bỏ, và thay thế bằng cơ chế kiểm tra thuế trực tuyến, từ xa trên dữ liệu điện tử. Từ nay, mọi hoạt động thanh tra sẽ được điều chỉnh thống nhất theo Luật Thanh tra.

Đồng thời, Luật mới cũng điều chỉnh đáng kể các quy định về kiểm tra thuế, cụ thể:

  • Thời gian kiểm tra thuế tại trụ sở người nộp thuế được nâng lên tối đa 20 ngày theo ngày dương lịch, và trong trường hợp cần thiết có thể gia hạn thêm tối đa 20 ngày. Quy định này thay thế cơ chế cũ theo Luật Quản lý thuế 2019 (10 ngày làm việc và gia hạn thêm 10 ngày làm việc).
  • Đối với kiểm tra giao dịch liên kết (chuyển giá), Luật lần đầu tiên quy định thời hạn riêng, với thời gian tối đa 40 ngày theo ngày dương lịch, và có thể gia hạn thêm tối đa 40 ngày và cho phép kéo dài đến 2 năm đối với các trường hợp có trao đổi thông tin quốc tế. Trước đây, Luật Quản lý thuế 2019 chưa phân biệt kiểm tra chuyển giá với kiểm tra thuế thông thường.
  • Ngoài ra, một số trường hợp kiểm tra tại trụ sở (như kiểm tra định kỳ, tái cơ cấu doanh nghiệp) chỉ được thực hiện tối đa 1 lần/năm. Luật cũng cho phép Cơ quan thuế cấp trên cũng được quyền kiểm tra lại các vụ việc đã kết luận, với thời hạn áp dụng tương tự như kiểm tra ban đầu và phải thực hiện trong vòng 2 năm kể từ ngày ban hành kết luận hoặc quyết định xử phạt.

2. Những thay đổi đáng chú ý

Luật Quản lý thuế mới đưa ra nhiều điều chỉnh trong quy trình quản lý và tuân thủ thuế, bao gồm cả các cơ chế hỗ trợ người nộp thuế và những yêu cầu chặt chẽ hơn về thủ tục. Các điểm được đánh giá tích cực và các nội dung cần lưu ý như sau:

  • Người nộp thuế có thể được miễn tiền phạt và tiền chậm nộp nếu việc chậm thực hiện nghĩa vụ thuế phát sinh từ sự cố kỹ thuật của hệ thống cơ quan thuế.
  • Luật thiết lập cơ chế xử lý tự động đối với hoàn thuế, miễn thuế và giảm thuế, dựa trên dữ liệu điện tử, mô hình quản lý rủi ro và quy trình xử lý tự động và bảo đảm an toàn thông tin trong hệ thống quản lý thuế.
  • Giảm thời hạn khai bổ sung hồ sơ khai thuế từ 10 năm xuống còn 5 năm kể từ hạn nộp hồ sơ. Việc khai bổ sung chỉ được chấp nhận nếu thực hiện trước khi có quyết định kiểm tra thuế đối với kỳ liên quan, hoặc nếu nội dung khai bổ sung không thuộc phạm vi, thời kỳ kiểm tra.
  • Hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi xuất cảnh: áp dụng đối với chủ sở hữu hưởng lợi và người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp trong trường hợp doanh nghiệp bị cưỡng chế thi hành quyết định thuế hoặc không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký.
  • Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu thuộc đối tượng không chịu thuế hoặc không phải nộp thuế thì chỉ cần thực hiện thông báo doanh thu thực tế với cơ quan thuế, còn trường hợp doanh thu thuộc diện chịu thuế thì khai thuế, tính thuế đối với từng loại thuế theo kỳ tính thuế.
  • Doanh nghiệp mục tiêu tại Việt Nam phải kê khai và nộp thuế thay trong trường hợp chuyển nhượng vốn gián tiếp giữa các tổ chức nước ngoài.
  • Phạm vi người nộp thuế được mở rộng sang tổ chức, cá nhân nước ngoài có thu nhập tại Việt Nam và kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử/nền tảng số, nhằm thống nhất với Luật Thuế GTGT (hiệu lực từ 01/7/2025) và Luật Thuế TNDN mới (hiệu lực từ 01/10/2025).
  • Đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử/nền tảng số:
  • Trường hợp nền tảng có chức năng đặt hàng và thanh toán trực tuyến, đơn vị vận hành nền tảng thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay;
  • Trường hợp không có các chức năng này, nghĩa vụ thuế thuộc về hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh.

3. Điều khoản chuyển tiếp và hiệu lực thi hành

Các khoản thuế được miễn, giảm, không thu theo quy định của pháp luật tương ứng từng thời kỳ, phát sinh trước ngày 01/7/2026 thì tiếp tục xử lý theo quy định của Luật Quản lý thuế 2019.

Các khoản tiền thuế nợ đến hết ngày 30/6/2026 thì được xử lý theo quy định của Luật Quản lý thuế 2025.

Luật Quản lý thuế 2025 có hiệu lực từ 01/7/2026, riêng Điều 13 và quy định về hóa đơn điện tử đối với hộ, cá nhân kinh doanh (Điều 26) có hiệu lực từ 01/01/2026.